Google

Erkek İnfertilitesi (Kısırlık)

ERKEK İNFERTİLİTESİ (KISIRLIĞI)

Kısırlık tedavisi için başvuran çiftlerin %20’sinde  erkek infertilitesi tek  neden olabilmektedir. Bu çiftlerin %20-40’ında ise  diğer sebeplerle beraber  erkek infertilitesi de önemli bir neden olarak eşlik etmektedir.

Embriogenez sırasında her bir testis içerisinde yaklaşık 300 bin spermatogoni bulunur. Her biri mitotik bölünmeye girerek puberteye kadar her bir testiste 600 milyon spermatogoni vardır. Erişkin hayatta da devam eden bu bölünme sayesinde günde 100-200 milyon sperm üretilir ve sağlıklı bir erkekte tüm hayatı boyunca 1 trilyon civarında sperm üretimi olur.

Spermatogenez 70 gündür. Spermin testisten epididimis yoluyla ejekulatuar kanallara taşınması 12-21 gün zaman alır. Epididimisten geçerken spermler daha da olgunlaşır ve motilite (hareket) kazanır.

Normal testiküler fonksiyon  FSH ve LH hormonlarına ihtiyaç duyar. LH,  Leydig hücrelerini stimüle ederek testesteron sentezini ve salgılanmasını uyarır.  FSH ise Leydig hücrelerinde LH reseptörlerinin oluşumunu indükleyerek LH fonksiyonunu indirekt olarak destekler. Seminifer tubüllerde spermatogenez ve epididimiste de sperm maturasyonu (olgunlaşması) için yüksek konsantrasyonda Testesterona ihtiyaç vardır.

Yaşlanma ve Erkek İnfertilitesi:

Erkekte spermatogenezdeki mitotik bölünme tüm yaşam boyu devam eder. Ancak sperm konsantrasyonu (sayısı) dışında semen volümü (hacmi), sperm motilitesi (hareketi) ve normal sperm morfolojisi yaşla azalır.  İlerleyen yaşla beraber cinsel ilişki sıklığının da azalması göz önüne alındığında erkek yaşı ilerledikçe gebelik oranlarında azalma olur.

Sebep: 1) Testisler ve prostatta yaşlanma ile semen üretimi ve semenin biolojik özelliklerini etkileyen morfolojik değişiklikler oluşur.

            2) Hipotalamus-Hipofiz-Testis aksında olan değişiklikler: 30 yaş sonrası FSH artışı, Testesteron seviyelerinde yaşa bağlı azalma, semen miktarında azalma yapar

            3) Spermde yapısal ve sayısal kromozomal anomali, yaşa bağlı sigara dumanı ve DNA’da hasar yapabilecek toksinlere maruz kalma

Yaşlanan Erkekte Androjen Eksikliği:

Serum Testesteron düzeyi erkek yaşı ilerledikçe azalır, SHBG seviyesi ve Östrojen düzeyi abdominal obesiteye bağlı artabilir. 50 yaş üstü azalan androjen konsantrasyonuna bağlı androjen eksikliği bulguları ortaya çıkar: Erektil disfonksiyon,  azalmış libido, azalan enerji,  güç, istek, hayat kalitesinde düşme, zihinsel yetilerde değişiklik, jinekomasti, osteoporoz, azalan kas kitlesi, testiküler atrofi.

Erkek İnfertilitesinde Yaklaşım:

Anatomik olarak duktal obstriksiyon (kanallarda tıkanıklık) ve hipogonadotropik hipogonadizm tanısı konulduysa tedavi ile düzelir. Ancak primer testikuler yetmezlik söz konusu ise düzelmez.

1)      İnfertilitenin özel nedenlerinin tanımlanması ve düzeltilmesi

2)      İnfertilitenin düzelmeyeceği fakat IUI veya ART ile yardımcı olunabilecek kişilerin tanımlanması

3)      ART ile gebe kalacak kişilerin doğacak çocuklarında genetik anomalilerin belirlenmesi

4)      ART ile düzelmeyecek durumlarda donör spermi veya evlat edinme önerilmesi

Değerlendirme Endikasyonları:

Düzenli 1 yıllık cinsel beraberliğe rağmen gebelik elde edilemediyse hikayede araştırılması gerekenler:  

·         İnfertilite (kısırlık) süresi ve önceki gebelik öyküsü

·          Cinsel ilişki sıklığı ve seksüel disfonksiyon

·         Çocukluk hastalıkları ve gelişim öyküsü

·         Daha önceki cerrahi operasyonlar, sebepleri, diğer sistemik hastalıklar (şeker hastalığı gibi)

·         Geçirilmiş cinsel yolla bulaşan hastalık hikayesi

·         Çevresel faktörler ve ısı maruziyeti

·         Kullanılan ilaçlar ve allerjenler

·         Meslek, sigara, alkol ve ilaç bağımlılığı

 

        Fizik Muayene:  

·         Penis muayenesi ve üretra açıklığının yerinin belirlenmesi

·         Testis palpasyonu ve büyüklüğünün ölçülmesi

·         Vas ve epididimisin varlığı ve sertliği

·         Varikosel varlığı

·         Vücut duruşu, tüy dağılımı, meme gelişimi gibi seks karakterlerinin tespiti

·         Rektum muayenesi

Kriptorşidizm (inmemiş testis) veya kabakulak orşiti testikuler atrofi sebebidir.

Sekonder seks karakterlerinin gelişim zamanı ve şekli endokrin bozuklukları düşündürür.

Duktus obstriksiyonu cisel yolla bulaşan hastalıklar nedeniyle oluşabilir.

Diabetes Mellitus (şeker hastalığı) retrograd ejekulasyon sebebidir, kistik fibrosis  vas deferensin konjenital yokluğuna sebeptir, inguinal herni (kasık fıtığı) ameliyatı, skrotal cerrahi vas deferense travma sebebi olabilir.

Retroperitoneal  cerrahiler nöral yolların zedelenmesine ve ejekulatuar disfonksiyona neden olabilir.

 

 

 

 

 

 

KISIRLIK VE TÜP BEBEK

Erkek İnfertilitesi (Kısırlık)
Kısırlık tedavisi için başvuran çiftlerin %20’sinde erkek kısırlığı tek neden olabilmektedir. Bu çiftlerin %20-40’ında ise diğer sebeplerle beraber erkek infertilitesi de önemli bir neden olarak eşlik etmektedir.
Azalmış Yumurta Rezervi ve Yumurtaların Dondurulması
Kadın yaşının ilerlemesiyle birlikte yumurta rezervleri azalmaktadır.
Ovulasyon (Yumurtlama) Testleri
Gebe kalabilmek için başvuran çiftlerde rastlanabilecek problemlerden biri olan ovulasyon yani yumurtlama bozuklukları yaklaşık %15 görülmektedir. Bu durum gebeliğe engel olacak şekilde ağır (anovulasyon) veya hafif (oligoovulasyon) olabilir.
Kadın Yaşı ve İnfertilite (Kısırlık)
20-24 yaş arası fertilite en yüksek seviyededir. 30-32 yaşından sonra hafif şekilde azalır ve 40 yaşından sonra hızla azalır. ART (yardımcı üreme teknikleri) ile elde edilen gebelik başarı oranları da yaş arttıkça azalmaktadır. Yaşlı kadınlarda genç yaştakilere göre elde edilen oosit(yumurta) ve embrio sayısı ve döllenme şansı düşüktür.
Nedeni Açıklanamayan İnfertilite
Nedeni açıklanamayan infertilite tanısı, yapılan tüm test sonuçlarının (normal sperm analizi, ovulasyon gerçekleştiğinin ispatı, rahim içi ve fallop tüplerinin durumu) normal çıkması sonucu konulur. Gebe kalamayan çiftlerin %10-30’unda görülmektedir.
Kısırlık Nedenleri
Kısırlık (infertilite), 1 yıl süreyle hiçbir korunma yöntemi kullanılmaksızın cinsel ilişkide bulunulduğu halde hamile kalamamak anlamına gelir.
Over Rezerv Testleri
Son yıllarda yaşlanmayla birlikte yumurtalık folikül havuzu, boyutu ve kalitesini tanımlayan over rezerv ölçümlerinin önemi artmıştır. Bunların tümü bebek sahibi olmak isteyen hanımlarda gelecekteki gebelik şansını veya tedavi başarısını öngörmektedir.
© Copyright 2010 Jinekomed Tüm Hakları Saklıdır. Yasal Uyarı
Powered By Nar Bilişim