Google

VAJİNİSMUS NEDİR?

 

Vajinismus nedir?

 

Vajinanın girişindeki kasların istem dışı kasılarak cinsel birleşmenin acılı ve imkansız olarak algılanmasına “vajinismus” denir.Yani kadın bedeninin ve ruhunun penis-vajina birlikteliğini içeren cinselliği reddedişi ve pelvis taban kaslarının istemsiz ve anlık kasılması olarak tanımlanır.

 

Vajinismusun başlıca özelliği, vajinal ilişki denendiğinde vajinanın dış üçte birini çevreleyen perineal kaslarda yineleyici ya da sürekli biçimde istemsiz kasılmalar olmasıdır.

 

Bu kasılmaya tüm bedendeki kasılmalar, bacakların kapanması, korku, kaçınma tepkisi, girişin olamayacağı inancı eşlik eder.

 

Vajinismusun en temel diğer belirtisi panik atak benzeri durum yaşanmasıdır. Sadece vajina girişinde değil, tüm vücutta kasılma gelişir, hasta bacaklarını sıkıca kapatır ve elleriyle eşini iter. Bilinç açık olsa da kontrolunu yitirir. Vajina bölgesine  müdehale sona erdiğinde kaslar gevşer ve normale döner.

 

Kızlık zarlarının çok kalın ya da vajinalarının çok dar olduğunu düşünen bu kadınlar kendilerini savunma ve koruma çabası içine girer.

 

Vajinismus terimi ilk olarak Amerikalı Jinekolog J.Fatman Sims tarafından kullanılmıştır.1862’de Londra Obstetri Topluluğu’na yaptığı konuşmada Sims “kişisel araştırmalarıma dayanarak evlilik ilişkisinde her iki tarafta bu kadar büyük mutsuzluk yaratan bir hastalık bilmediğimi söyleyebilirim ve bu kadar kolay, güvenilir ve kesin şekilde tedavi edilebilen başka bir ciddi rahatsızlık olmadığını da eklemekten mutluyum” demiştir.

 

Vajinismus geleneksel olarak “psikofizyolojik” bir bozukluk olarak tanımlanır.

Genellikle cinsel yaşamın başlangıcında, ilk cinsel birleşme denendiği andan itibaren ortaya çıkar.Daha seyrek olarak jinekolojik muayene ve benzeri deneyimlerden sonra gelişir.

 

DSM-IV (Diagnostik ve İstatiki Akıl Bozuklukları Klavuzu)’na göre vajinismus bir cinsel işlev bozukluğudur ve cinsel ağrı bozuklukları alt kategorisine dahil edilmiştir. “Vajinanın dış üçte birindeki kaslarda tekrarlayan ya da sürekli, istem dışı ve cinsel ilişkiye engel olan spazm” olmasıdır. Vajinal kas spazmı, kolaylıkla gözlemlenebilir ve bazı vakalarda ağrıya sebep olacak kadar şiddetli ve uzun süreli olarak tanımlanır.

 

Amerikan Psikiatristler Birliği: istemsiz kasılmalar sonucu ilişkinin gerçekleşememesi olarak tanımlamıştır.

 

Bu kasılmalar gerçek bir cinsel girişim olabileceği gibi, yalnızca girişimin hayal edilmesiyle bile ortaya çıkabilir.

 

Bazı kadınlar ağrı, yanma, acı ve kanama olacağı korkusuyla veya partneriyle olan diğer problemleri nedeniyle cinsel birleşme esnasında istemli olarak kendilerini kasar ve cinsel ilişkiye müsade etmez. Bu durum vajinismustan farklıdır, karıştırılmamalıdır.

 

Disparoni ise genel bir tanımdır, her sebepten ağrılı ilişki için kullanılır. Vajinal doğum sonrası nedbe dokusu, azalan östrojen sonucu vajinal kuruluk, vajinit..vs disparoni nedeni olabilir. Vajinismus ve disparoni birbirini tetikleyebilir

 

Vajinismus kadının hem kendi kadınlığında eksiklik olduğunu düşünmesine, hem de eşine karşı suçluluk hissetmesine neden olur.

 

Erkekte ise eşine karşı öfke, istenmeme, reddedilme duygusu, kırgınlık, ereksiyon güçlüğü ve bekaret konusunda şüphe yaratabilir.

 

Bazen adli olaylara, boşanmaya veya tecavüz girişimi ya da fiziksel şiddet davranışlarına neden olur.

 

Birçok çift bir süre sonra cinsel birleşmeyi denemekten vazgeçer. Bu çiftin ilişkisi açısından olumlu bir durumdur, çünkü tekrarlanan denemeler ve her seferinde yaşanan hayal kırıklığı, çiftin cinsellikten uzaklaşmasına ve kavgalara yol açar

 

CİSED Vajinismus Bilgi Anketi, Türkiye’de her 10 evli kadından birinin vajinismus yaşamakta olduğu görülmektedir. Yurtdışı yayınlarda cinsel terapi kliniklerine başvuran kadınların %12-17 oranında vajinismus rapor edilmiştir. Ülkemizde bu oran %60 tır.

 

Vajinismus belirtileri nelerdir?

Vajinismuslu kadınlar cinsel ilişki denemelerinde vajina girişini bir duvar gibi hissedebilir. :

“orada duvar var”, “penis sanki bir duvara çarpıyor” duygusu hakimdir.

Hissettikleri ağrı ve diğer duyguları yırtılma, delinme, parçalanma, yanma ve sızlama şeklinde tarif ederler.

 

Ağrıdan ve acıdan korkmak vajinismusta en sık karşılaşılan durumdur. Vajinismustan etkilenmiş hanımlar için cinsel ilişki her zaman ağrıyı çağrıştırır.

 

 Bu ağrı kişinin ilk deneyiminde gerçekten yaşadığı bir ağrı olabileceği gibi daha önce hiç yaşamadığı hayali bir ağrı algısı da olabilir. Bu algı, sinir sistemine gönderdiği sinyallerle vajina kaslarının kasılmasına neden olur, vajinanın çapını daraltarak birleşmenin gerçekten ağrılı yaşanmasına sebep olur.

 

Vücudundan ve bilinmeyenden korkma vajinismuslu kadınlarda sık görülen durumdur. Bilgisizlik cinsel organlara ve cinselliğe karşı olumsuz bir tutumun gelişmesine neden olur.

"içime penis girerse ağrı, acı ve kanamam olur"

"eşimle birleşip ayrılamazsak ve bizi o halde hastaneye götürülerse ne yaparım?"

"eğer kızlık zarı kanamam olmazsa bakire olmadığımı düşünürlerse"

"benim vajina deliğim yok" veya "benim vajinam çok dar"

"eşim penisini yanlış yere sokmaya çalışırsa"

"penis vajinamı parçalarsa"


 

Kadın cinselliğinin en önemli özelliği alıcı durumunda olmaktır. Erkeğin aksine kadınlar, içine girilen ve seçim yapamayan kişi konumundadır. Yani kabul eden rolünü benimserler, bazı kadınlar ise bu durumu kontrolu kaybetme olarak algılar. Bu da vajinismusa yol açan bir korkudur.

 

Çocukluk anılarında vücuda kapana kısılmış, ağrılı bir durum imajı veren herhangi bir travma bu duruma sebep olabilir.Travmanın sadece genital bölge ile sınırlı olması gerekmez. Jinekolojik muayene esnasında kontrol doktorun elindedir ve dolayısıyla aynı duygusal durum cinsel olmayan giriş hallerinde de geçerlidir.

 

Kız çocukları daha çok küçük yaşlardayken “kapat eteğini bacağın görünecek” gibi güvendikleri ve inandıkları aile büyüklerinin uyarılarıyla kendilerini kapatmaları gerektiğini öğrenirler.

 

Cinsellikle ilgili masumca bir soru sorduklarında azarlanıp küstürüldüklerinde sadece eteklerini değil, kendi bedenlerine olan ilgilerini ve meraklarını da kapatırlar.

 

Kendi mahremlerini büyük bir gizlilikle korumayı öğrenen bu kadınlar bilmedikleri ve hiç bir zaman öğretilmeyen cinsel hayata dair kapıları ilk gece aralandığında ise büyük bir panik ve karmaşa yaşarlar.

 

Kendi vücudu ile ilgili yaşayabileceği güzel şeylere dair her türlü insiyatifi elinden alınmış ve yaşarsa ayıp ve günah olacağı söylenen kadınlar, ilk gece yıllardır korudukları en değerli hazineleri olan iyi kız ruhlarını, namuslarını ve bekaretlerini kaybetmemek için mücadele ederler.

 

 * Evlilik öncesi cinsel ilişkinin günah ve yanlış olduğunu öğrenerek büyümek

 * Çocukluğunda masturbasyon yaptığı için ebeveyni tarafından cezalandırılma

 * Cinselliği değersizleştiren ve aşağılayan aile

 * Cinsel şiddet, taciz

 * Olumsuz dinsel ve ahlaki şartlanma

 * İlk cinsel ilişkisini nasıl acı içinde yaşadıklarını anlatan yakın çevre ve arkadaş faktörleri

 * İstemeden zorla evlendirme, eşini sevememe, eşle uyumsuzluk ve iletişim sorunları

 

Ailelerin durumu biliyor olması sıklıkla durumu ağırlaştırır, en azından çift üzerinde baskı oluşturur.

 

Spontan düzelme beklentisi yaygındır.

 

Genellikle ilk başvurulan hekim kadın doğum uzmanı olur. Jinekolojik muayene yapılıp, kadına yalnızca “normal” olduğu yada korkacak bir şey olmadığı söylendiğinde çiftin çaresizliği ve tartışmaları artacaktır.

 

Vajinismus sadece kadının değil, çiftin ortak sorunudur. Bu nedenle tedavinin sağlıklı şekilde yürütülebilmesi için çiftin birlikte sorumluluk alması gerekmektedir. En uygun tedavi yaklaşımı için çiftin birlikte ayrıntılı şekilde değerlendirilmesidir.

 

Kadına kişisel otonomi, kendine güven ve cesaret kazandıracak terapi programı yapılmalıdır.

 

Vajinismusu olan kişi tedavi için başvurduğunda: “ben kurtarılmalıyım, biri beni kurtarsın” DEĞİL!   “ben kendimi kurtarmak istiyorum, inançlıyım, kararlıyım ama ne yapacağımı konusunda bir rehbere ihtiyacım var” diyorsa tedavi edilebilir.

 

Vajinismus fiziksel değil, psikosomatik bir reaksiyondur. Kızlık zarının alınması, vajinanın genişletilmesi, botox uygulanması belden aşağısının uyuşturulması vb. müdehaleler asla sorunu çözmeyecektir.

 

Vajinismuslu kişilerde cinsel organlara yada cinselliğe karşı varolan olumsuz zihinsel mesajlar istemsiz olarak vajina kaslarının kasılmasına yol açar ve cinsel ilişkiye girebilmeyi imkansız hale getirir. Bu nedenle öncelikle olumsuz zihinsel mesajlar düzeltilmelidir.

 

Cinsel terapi vajinismuslu kişinin bilişsel yeniden yapılandırılması, kasılan kasları üzerinde kontrol sağlayabilmesini içeren derin kas gevşetme egzersizleri ve aşama aşama cinsel ilişkiye  doğru ilerlerken parmakların da kullanılmasını içeren bir dizi uygulamayı içermektedir.

 

CİSED Dr.Cem KEÇE’nin Vajinismus Sınıflaması:

¨  Evre 1ve 2: Cinsel yakınlaşmada pelvis taban kaslarında istemsiz kasılmalar vardır, bu kasılma cinsel etkinlik sona erdirildiğinde veya hasta sakinleşince hemen geçer. Geçmişte yaşanmış cinsel travma yoktur. Evre 1;Jinekolojik muayene esnasında rahattır. Parmaklarını vajina içerisine sokabilir. Evre 2;Jinekolojik muayene esnasında rahat değildir. parmaklar vajina girişine dokunabilir ancak içeri sokamaz.

¨   Evre 3: Cinsel yakınlaşmada pelvis taban kaslarında istemsiz kasılmalar vardır, bu kasılma cinsel etkinlik sona erdirildiğinde veya hasta sakinleşince hemen geçmez. Jinekolojik muayene esnasında rahat değildir, muayene esnasında herhangi bir dokunma ile kasılmalar artarak devam eder. Parmağıyla vajina girişine dokunamaz. Kasılmalar tüm vücudu etkilemiyor, sadece pelvis taban kaslarıyla sınırlı.

¨  Evre 4: Cinsel yakınlaşmada pelvis taban kaslarında ve sırtta yoğun istemsiz kasılmalar vardır, endişe, korku, kalçada ve bacaklarda kapanma hareketi ve geri çekilme vardır. Bu kasılma cinsel etkinlik sona erdirildiğinde veya hasta sakinleşse de bir süre daha devam eder. Jinekolojik muayene esnasında rahat değildir, muayene esnasında herhangi bir dokunma ile kasılmalar artarak devam eder.

¨  Evre 5: Cinsel yakınlaşmada pelvis taban kaslarında ve sırtta yoğun istemsiz kasılmalar vardır, endişe, korku, panik hali, kalçada ve bacaklarda kapanma hareketi ve geri çekilme vardır. Bu kasılma cinsel etkinlik sona erdirildiğinde veya hasta sakinleşse de bir süre daha devam eder. Jinekolojik muayene olamaz. Muayene olmayı kesin olarak reddeder.

¨  Durumsal Vajinismus: Hasta partneriyle olan diğer problemleri nedeniyle istemli olarak ağrı, yanma, acı ve kanama olacağından korkarak cinsel birleşme esnasında kendini kasar ve cinsel ilişkiye müsaade etmez. Tampon veya spekulum gibi belirli giriş tiplerine izin verir, ancak cinsel ilişkinin başlaması durumunda paniklerler.

¨  Primer Vajinismus: İlk cinsel deneyimde ortaya çıkar. Kişi hayatında hiçbir başarılı cinsel birleşme yaşamamıştır.

¨  Sekonder Vajinismus: Daha önce acılı veya acısız, keyifli veya keyifsiz bir cinsel birleşme yaşantısı olmuş ve sonrasında vajinismusu geliştirmiş kadınlarda görülen bu durum büyük ihtimalle bir travma veya ameliyat sonrasıdır; doğum yırtıkları, düşük, kürtaj, kötü ve sert yapılan jinekolojik muayeneler ve ağır enfeksiyonlar sonrasında nadiren görülen bir durumdur.

 

Disparoni ve vajinismus DSM-IV’ün tanımlamasına göre teorikte birbirinden ayırtedilmesine rağmen, pratikte ayrım yapmak bazen zor olabilir. Yüzeysel disparoninin en öne çıkan nedeni, yetersiz cinsel uyarılma ve kayganlıkla beraber vajina girişinin kasılmasıdır.

 

Disparoni veya vajinismus şikayetinde hastalığa katkıda bulunan ve devam ettiren organik faktörleri değerlendirmek önemlidir; VULVAR VESTİBULİT .Vajinal giriş çabaları süresince kadınlar çok büyük ağrıdan şikayet edebilir. Tanıda ucu pamuklu bir çubukla nazik şekilde dokunulur. Bu hastaların tedavisi antidepresan ilaçlar, ilgili bölgenin cerrahi eksizyonu, cinsel terapi ve vajinal dilatasyon egzersizlerine kadar uzanan çeşitli müdehaleleri içerir.

 

Vajinismuslu Kadınların Eşleri ne hisseder?

Eşlerin deneyimlediği ve tariflediği: Empati, Umutsuzluk, Öfke, Sorgulama, Reddedilme, Uzaklaşma


Cinsel terapinin ilişki egzersizi aşamasında erkeklerde erken boşalma veya sertleşme sorunları ortaya 


çıkabilir.Çünkü vajinismus olan eşiyle cinsel ilişkiye girmeye hazırlanan erkek genellikle heyecan, tedirginlik ve 


başarılı olup olmayacağı kaygısını taşır. Kadın tedavi olup ilişkiye hazır hale geldiğinde erkekte başarılı olup 


olmayacağı kaygısıyla sorun başlar.

 

O güne kadar hiçbir şekilde sertleşme sorunu olmayan erkekte dahi, bu tedirginlik ve başarısızlık korkusu (performans anksiyetesi) yaşanabilir, bu heyecanla birlikte sertleşme de sağlanamaz.Artık kadın iyileştiğine göre erkek kendini ispatlamak zorunda hissedebilir ve bu yoğun stress altında başarısızlıklar da yaşanabilir.

 

Bu durum devamında tedavi görmüş eşin ve olaydan haberi olan yakın çevrenin tepkisi ile erkekte özgüven yitirilmesine neden olabilir ve var olan olumsuz durum kısır döngüye girerek aylar boyu sertleşme sağlanamayabilir.Buna “elim sende sendromu” diyoruz.

 

Vajinismuslu Kadınların Eşlerine Öneriler: Güven ve Cesaret Vermek İçin 3 cümle:

"Seni seviyorum"

"Bana güvenebilirsin, bu iş olmasa da seni asla bırakmayacağım"

"Asla sana zarar vermeyeceğim"

 

Vajinismuslu kadınların eşlerinin şu ana kadar kendilerini suçlu ve yetersiz hissetmesi, hayal kırıklığına uğramış ve kızgın olmaları tipiktir. İlişkiyi sona erdirmekle, sınırlı bir cinsel yaşama devam etmek arasında sıkışıp kalırlar.  Üstelik tedavi sonrasında da cinsel isteksizlik, ereksiyon problemleri veya erken boşalma sürpriz olmaz. Durumu normalleştirip, zamanla herşeyin düzeleceği konusunda ikna edilmelidir

 

Vajinismus nasıl tedavi edilir?

Vajinismus, cinsel tedaviler arasında en yüz güldürücü sonuç alınan cinsel sorunlardan biridir.Ancak yetersiz, başarısız psikoterapi ve/veya cinsel tedavi uygulanmış kadınlarda tedavi sonrası motivasyonları düşük, düzelme umudunu kaybetmiş ve zor vakalar haline geldiğini görmekteyiz.

 

Tedavi öncesi değerlendirme oturumlarında erkeğin ereksiyon işlevi ve boşalma kontrolü de sorgulanmalıdır.Vajinismusa tepki olarak bazen ereksiyonun kaybolması, sıklıkla tedavi sürecinde ek terapi yöntemleri uygulanmasına gerek kalmadan kendiliğinden ortadan kalkar.Erkekte erken boşalma olduğuna karar verildiğinde, bu sorunun da tedavi sürecinde ele alınıp boşalma denetiminin sağlanması gerekecektir.

 

Vajinismus tedavisinin başlangıcında hem kadına hem erkeğe genel cinsellik bilgisi, cinsel mitler, cinsel işlev fizyolojisi, vajen yapısı, hymen bilgisi, vajinismus tanımı, görülme sıklığı ve düzelme konusunda ayrıntılı bilgi verilmelidir.

 

Çift tedavide başarıya profesyonel yol gösterici, erkeğin yardımı ve kadının aktif çabasıyla ulaşabileceği ve tedavi sürecinde her iki kişinin de karşılaşabileceği gerçekler konusunu iyi anlamalıdır. Eşler her vajinal girişin kadının denetiminde olması gerektiği konusunda muhakkak bilgilendirilir. Erkeğin bu konudaki sözüne kadının inancı tedavinin başarısında doğrudan etkili olacaktır.

 

Vajinismus tedavisinin amacı, kadına vajinal girişteki kasılmayı üzerine giderek yenmeyi öğretmektir.

 

İlk adım, terapi oturumlarında anlatılanları kendi genitallerinde görmesi yani bir anlamda genital bölge ile tanışmadır (AYNA EGZERSİZİ)

 

Bilişsel Yapılandırma :İlk cinsel deneyim, haz alma, penis, vajina ve kızlık zarı hakkında ayrıntılı bilgi alma

1) Danışanın kaygılanmasına yol açan, gerçekçi olmayan varsayımlarını belirlemek

2) Düşüncelerin duyguları ortaya çıkardığı gerçeği

3) Bilişsel çarpıtmalar adını verdiğimiz hatalı ve yanlış inanışları doğruları ile yer değiştirebilmek için tam bilgilendirme yapmak

4) Danışanın durumlara gerçekçi bir bakış açısı getirmesini sağlamak

5) Gerçekçi olmayan varsayımlarını yeniden değerlendirmesine yardımcı olmak

 

Nefes Egzersizleri: Doğru nefes alma. Amaç bilinçdışı ve otomatik çalışan solunum sistemini biliçli olarak kontrol etmektir. Nefesi kontrol etmeyi öğrenmek bedeni kontrol etmenin en kolay yoludur. Aynı zamanda gevşemeye de yardımcı olur.

 

DERİN GEVŞEME

 

DOKUNMA EGZERSİZİ

 

HAYAL ETME EGZERSİZİ

 

Penis vajina birlikteliği önce zihinde, sonra yatakta gerçekleştirilir. Çünkü sorunlu olan vajina değil bilinçdışı korkulara boyun eğen bilinçli zihindir. Penis-vajina birlikteliğinin gerçekleştiği an, kişinin tam olarak inandığı andır.

 

Geçmiş ya da gelecek değil içinde yaşanılan an önemlidir. İnsan davranışlarını denetim altına alabilecek güçtedir.

 

Cinsel terapist kadını cinsel anatomisi ve fizyolojisi konusunda eğitmeyi, cinsel tutumlarını keşfetmeyi, önceki cinsel deneyimleri hakkında bilgi edinmeyi, vajinal kaslarını kasmasına ve gevşetmesine yardımcı olacak çeşitli egzersizleri öğretmeyi, aşamalı olarak tek parmaktan penise kadar uzanan sistematik duyarsızlaştırma yöntemlerini denemeyi, çiftin varolan uyumsuz iletişim stillerini değiştirmeyi ve kadının ilişkide kendini neden güvende hissetmediğiyle ilgilenmeyi amaçlar.

 

Vajinismusta Hatalı ve Yanlış Tedaviler Nelerdir?

·         Hymenektomi (kızlık zarını kesme)

·         Genel anestezi altında cinsel birleşme

·         Botoks Tedavisi

·         Lokal uyuşturucu kremler, spreyler

·         Kadının cinsel ilişki öncesi alkol alması, sakinleştirici veya kas gevşetici kullanması

·         İlişki öncesi vajinaya buhar tutulması, sıcak su banyosu

·         Muayenehanede Gerdek

 


© Copyright 2010 Jinekomed Tüm Hakları Saklıdır. Yasal Uyarı
Powered By Nar Bilişim